Обиколка
Прво се обиколува местото и се гледа целината: наклон, соседни бунари, стари извори, каде се собира вода по дожд, каде има зеленило и лете.
Како се знае каде има вода
Земјата не е сунѓер натопен насекаде подеднакво. Водата се движи по слоеви и по пукнатини, и на два соседни двора може да биде на сосема различна длабочина. Затоа прво се мери, па се дупчи.
Накратко
Пред бушење теренот се мери со геоелектричен уред што чита до 300 метри длабочина. Уредот не ја гледа водата туку мери како слоевите спроведуваат струја, па влажниот пропустлив слој се разликува од сувата збиена глина. Мерењето покажува каде веројатноста е најголема, но ниту еден уред не дава сигурност од сто проценти.
Што всушност бараме под земја
Бараме слој што пропушта и држи вода - песок, чакал, испукана карпа - под слој што не пропушта. Тоа е местото каде водата се собира и стои под притисок.
Геоелектричното мерење не ја гледа водата. Тоа мери како теренот спроведува електрична струја на различни длабочини. Влажниот, пропустлив слој спроведува поинаку од сувата збиена глина, и тоа се гледа во читањето.
Како тече мерењето на вашата парцела
Поставување
Уредот се поставува на избраната линија. Мерењето се повторува на неколку места, зашто едно читање само по себе не кажува доволно.
Читање до 300 метри
Уредот чита до триста метри длабочина и покажува пресек на теренот по слоеви. Се гледа каде има промена што одговара на воден слој.
Обележување
Се обележува точката каде шансите се најголеми и се одредува до колку метри има смисла да се оди. Дури тогаш машината се поставува.
Што мерењето може, а што не може
Ова го пишуваме отворено затоа што многу луѓе го очекуваат погрешното.
- Може да покаже каде постои слој што личи на воден и на која длабочина е.
- Може да ве спаси од дупка на местото каде под вас има само збиена глина.
- Не може да каже колку литри во минута ќе дава бунарот. Тоа се знае дури кога дупката се исчисти и се испроба.
- Не може да каже дали водата е за пиење. Тоа го кажува само лабораториска анализа.
- Не дава сигурност од сто проценти. Кој ви вети сигурност, ве излажал.
Знаци на теренот што ги читаме без уред
| Знак | Што значи |
|---|---|
| Сосед со бунар | Најсилниот податок. Ако знаете на колку метри фатил вода и колку дава, тоа е речиси мерење. |
| Стар копан бунар во близина | Покажува каде е првиот воден слој, дури и ако денес е сув или слаб. |
| Зеленило што опстанува лете | Врба, трска и трева што останува зелена во август во сув крај често седат над влага. |
| Подножје на рид и линија на пресек | Водата слегува и се задржува таму каде наклонот се смирува. |
| Стара бавча или чешма што пресушила | Некој пред вас веќе нашол вода таму. Прашањето е само на која длабочина. |
Зошто не се дупчи на око
Дупка на погрешно место е потрошено гориво, потрошени глави, потрошен ден и празна дупка што никому не служи. Мерењето не чини ни делче од тоа.
Прашања за мерењето
Колку трае мерењето?
Најчесто помеѓу еден и два часа, зависно од големината на парцелата и од тоа колку точки се мерат.
Дали мерењето е исто со рашлање?
Не. Рашлите се стара практика со прачки и никој не може да ја објасни. Геоелектричниот уред мери отпор во земјата и дава читање што се гледа на екран.
Може ли да се мери ако дворот е бетониран?
Може, но потребна е слободна линија од земја за поставување. Ако сè е под бетон, се мери на најблиското слободно место и се работи со тој податок.
Ако уредот покаже вода, сигурно има вода?
Покажува најголема веројатност, не гаранција. Затоа и се гледаат соседните бунари, теренот и целата слика заедно со мерењето.
